Wereldwijd besteedt een gemiddeld bedrijf op jaarbasis maar liefst 282 uren of 35 dagen aan compliance. In België heeft een bedrijf gemiddeld 156 uren nodig om op jaarbasis aan alle fiscale vereisten te voldoen. Daarmee staat België op de 50ste plaats wereldwijd en op de 10de plaats in Europa, waar de gemiddelde compliancetijd 222 uren bedraagt.
Ook op financieel vlak is compliance niet zelden een enorme last. De rechtstreekse gemiddelde compliancekost bedroeg vorig jaar 1,4 miljoen euro, bovenop de kost van de 10,34 voltijdse medewerkers die gemiddeld nodig zijn voor de afhandeling van alle fiscale complianceactiviteiten, zo bleek uit een studie van PwC. In België zorgt ook het grote aantal belastingen voor een enorme compliancedruk: “Volgens die studie bedroeg de gemiddelde compliancekost voor alle belastingen 1,85% van het totale verschuldigde belastingbedrag. Dat betekent voor de onderzochte bedrijven dus een effectieve meerkost gelijk aan dat bedrag, bovenop de te betalen belastingen. En dat bedrag is wellicht nog een onderschatting, omdat er bij bedrijven ook op het financiële departement of bij de personeelsdienst nog heel wat tijd inkruipt, maar precieze gegevens over die compliancekost zijn vaak moeilijk te achterhalen”, legt Frank Dierckx, managing partner bij PwC Tax Consultants, uit.
Het PwC-rapport ‘Paying Taxes – The Compliance Burden’ maakt duidelijk dat de aanpak die verschillende overheden hanteren de compliance-druk van bedrijven enorm kan beïnvloeden. Zo stijgt de compliancetijd (de tijd die nodig is om in orde te zijn met de regelgeving) met 39% in landen waar de belastingregels als ‘(erg) ingewikkeld’ worden ervaren. “De complexiteit ligt echter niet alleen in de regels zelf,” vult Frank Dierckx aan, “maar is vaak ook een gevolg van gedecentraliseerde belastingssystemen, waar bijvoorbeeld ook regionale of lokale autoriteiten verantwoordelijk zijn voor het innen van de belastingen. En dat heeft ook gevolgen voor de compliance.” Zo stelt de studie vast dat de gemiddelde compliancetijd met 27% stijgt in landen waar twee belastingdiensten actief zijn, en met 48% in economieën waar belastingen op drie verschillende niveaus worden geïnd. “Het zou goed zijn dat regeringen hun regelgeving beter zouden afstemmen op de wetgeving uit andere domeinen en op internationaal geldende principes. Bovendien is het belangrijk dat de belastingautoriteiten goede ‘handleidingen’ voorzien bij de regelgevingen die ze uitvaardigen.” Die regelgevingen worden volgens de studie erg gewaardeerd door de bedrijven.
Wanneer verschillende fiscale autoriteiten verantwoordelijk zijn voor de inning van verschillende types van belastingen, wordt het verhaal nog ingewikkelder. In landen waar dat het geval is, neemt de compliancetijd met 31% toe.
Een andere bepalende factor voor de compliancetijd is het aantal vereiste belastingaangiftes en het niveau van de informatie die daarbij moet worden overgemaakt. “Neem bijvoorbeeld de btw-aangifte. De btw is wereldwijd de meest voorkomende vorm van verbruiksbelasting. Maar de tijd die nodig is om die regelgeving na te leven, varieert enorm van land tot land, en dat is vooral te wijten aan de frequentie van de aangifte.” Zo gaat de compliancetijd met maar liefst 54% omhoog in landen waar men een maandelijkse btw-aangifte moet indienen. En die tijd stijgt zelfs met 70% wanneer die aangifte voorzien moet zijn van alle betrokken facturen”, aldus Dierckx. Efficiënte elektronische systemen voor de aangifte en betaling van belastingen zullen daardoor in de toekomst allicht een belangrijke rol gaan spelen. In landen waar reeds gebruik wordt gemaakt van een online systeem, zien de bedrijven hun compliancetijd gereduceerd met 30%. “Op dat vlak is Europa een voorloper”, weet Dierckx, “en ook in ons land is de overheid daar erg mee bezig: er werden al tal van richtlijnen uitgevaardigd om e-invoicing, e-filing en e-audit te stimuleren. Een goede ontwikkeling.”
Het rapport ‘Paying Taxes – The Compliance Burden’ pleit voor fiscale regimes die voldoende eenvoudig, transparant en stabiel zijn, zodat bedrijven langetermijnbeslissingen kunnen nemen en de naleving van de fiscale regels heel wat minder arbeidsintensief wordt. “Verschillende studies hebben al aangetoond dat zowat alle ondernemingen, van multinationals tot familiebedrijven, vragende partij zijn voor een eenvoudigere belastingsadministratie”, besluit Frank Dierckx. “De regels zijn vaak erg ingewikkeld, verschillen van land tot land en veranderen soms erg snel. De naleving ervan is dan ook erg tijdrovend en kost vaak handenvol geld, twee dingen die bedrijven eerder zouden willen investeren in de groei van hun business.”
Het onderzoek ‘Paying Taxes – The Compliance Burden’ is gebaseerd op gegevens van de Wereldbank en IFC (International Finance Corporation) uit 183 economieën wereldwijd en kadert in het jaarlijkse Paying Taxes-project van PwC en de Wereldbank. De studie gaat dieper in op een aantal aspecten van fiscale administratie, zoals de verschillende regelgevingen, de werking van fiscale autoriteiten, de aanpak van fiscale audits en de werkdruk die de naleving van de regels met zich meebrengt.